อัพเดทล่าสุด: สิงหาคม 2569 · เขียนโดยทีมวิศวกร SacredLight ผู้จัดจำหน่ายโคมไฟกันระเบิดกว่า 15 ปี
ฝาครอบแสงหรือหน้าโคมเป็นส่วนประกอบที่มีผลต่อความแข็งแรง การกระจายแสง ความทนทานต่อสารเคมี การทำความสะอาด และอายุการใช้งานของโคมไฟ LED โดยเฉพาะในโรงงานอุตสาหกรรมและพื้นที่ที่อาจมีก๊าซ ไอระเหย หรือฝุ่นติดไฟ วัสดุที่นิยมใช้มีสองประเภทหลัก ได้แก่ เลนส์โพลีคาร์บอเนต หรือ PC Lens และกระจกนิรภัยเทมเปอร์ หรือ Tempered Glass ทั้งสองชนิดมีข้อดีและข้อจำกัดต่างกัน จึงไม่มีวัสดุชนิดใดที่เหมาะกับทุกพื้นที่ การเลือกที่ถูกต้องต้องพิจารณาสภาพแวดล้อมจริงร่วมกับโครงสร้างและใบรับรองของโคมทั้งชุด ไม่ควรเลือกจากชื่อวัสดุเพียงอย่างเดียว
Polycarbonate เป็นพลาสติกวิศวกรรมที่มีความโปร่งใสและทนแรงกระแทกสูง สามารถขึ้นรูปเป็นเลนส์ที่มีโครงสร้างซับซ้อนเพื่อควบคุมทิศทางแสงได้ เหมาะกับโคมที่ต้องการน้ำหนักเบาและรูปแบบการกระจายแสงเฉพาะทาง
ข้อมูลจากผู้ผลิตวัสดุ: SABIC ระบุว่า Polycarbonate มีจุดเด่นด้านความแข็งแรง ความโปร่งใส ความทนแรงกระแทก และความเสถียรทางความร้อน แต่ประสิทธิภาพจะแตกต่างกันตามเกรดของวัสดุ สารเติมแต่ง และการเคลือบผิว
PC ไม่ได้มีคุณสมบัติเหมือนกันทุกเกรด สารทำละลาย น้ำมัน น้ำยาทำความสะอาด อุณหภูมิ และแรงเค้นที่เกิดจากการประกอบอาจส่งผลต่อการแตกร้าวแบบ Environmental Stress Cracking ได้
ข้อควรระวัง: เอกสารความทนสารเคมีของ Covestro (Makrolon) ระบุว่าความเข้ากันได้ของ Polycarbonate ต้องประเมินจากชนิดสาร ความเข้มข้น อุณหภูมิ ระยะเวลาสัมผัส และความเค้นในชิ้นงาน ไม่ควรตัดสินจากชื่อวัสดุเพียงอย่างเดียว
สำหรับการใช้งานกลางแจ้งควรเลือก PC เกรดที่มีสารป้องกัน UV หรือมี Hard Coating ที่เหมาะสม เพราะ PC มาตรฐานอาจเกิดการเปลี่ยนสีหรือคุณสมบัติลดลงเมื่อสัมผัส UV ต่อเนื่อง
อ้างอิง: SABIC ระบุว่าเกรด PC สำหรับงานกลางแจ้งบางเกรดสามารถรักษาความเงาและความเสถียรของสีได้นานกว่า PC มาตรฐานทั่วไปกว่าห้าเท่า จึงควรตรวจสอบข้อมูลเกรดเฉพาะจากผู้ผลิตก่อนใช้งานกลางแจ้งต่อเนื่อง
กระจกเทมเปอร์ผ่านกระบวนการให้ความร้อนและทำให้เย็นอย่างรวดเร็ว จนเกิดแรงอัดบริเวณผิวกระจก ช่วยเพิ่มความแข็งแรงและความทนต่อความแตกต่างของอุณหภูมิ
ข้อมูลจากผู้ผลิตกระจก: Pilkington ระบุว่ากระจกเทมเปอร์สามารถแข็งแรงกว่ากระจกธรรมดาที่มีความหนาเท่ากันได้ถึงประมาณห้าเท่า แต่ยังสามารถแตกได้เมื่อได้รับแรงกระแทกรุนแรงหรือแรงกระแทกเฉพาะจุดจากวัตถุแข็งและแหลม
กระจกมีน้ำหนักมากกว่า PC และไม่สามารถขึ้นรูปเป็นโครงสร้างเลนส์ละเอียดได้สะดวก จึงมักต้องใช้รีเฟลกเตอร์หรือเลนส์ชั้นที่สองเพื่อควบคุมการกระจายแสง
ข้อควรระวัง: แม้กระจกจะทนสารเคมีหลายชนิด แต่ไม่ควรกล่าวว่าทนสารเคมีได้ทุกประเภท โดยเฉพาะสารที่มีความเป็นด่างสามารถทำปฏิกิริยากับผิวกระจกได้ ตามข้อมูลของ Pilkington นอกจากนี้ ต้องตรวจสอบวัสดุปะเก็น สารเคลือบ และตัวเรือนร่วมด้วย
| ปัจจัย | PC Lens | Tempered Glass |
|---|---|---|
| แรงกระแทก | ทนแรงกระแทกสูง | แข็งแรงกว่ากระจกทั่วไป แต่ยังแตกได้ |
| น้ำหนัก | เบา | หนักกว่า |
| การออกแบบลำแสง | ขึ้นรูปเลนส์ซับซ้อนได้ | มักใช้ร่วมกับเลนส์หรือรีเฟลกเตอร์ |
| ความทน UV | ต้องเลือกเกรด UV Stabilized | โดยทั่วไปมีความเสถียรต่อ UV สูง |
| สารเคมี | ขึ้นกับเกรด สารเคลือบและชนิดสาร | ทนสารเคมีหลายชนิด แต่สารด่างอาจทำลายผิวได้ |
| รอยขีดข่วน | ควรพิจารณา Hard Coating | ทนการขัดถูได้ดีกว่าโดยทั่วไป |
| การทำความสะอาด | ต้องใช้น้ำยาที่เข้ากันได้กับ PC | เหมาะกับการเช็ดล้างคราบน้ำมันและฝุ่น |
| รูปแบบความเสียหาย | อาจแตกร้าว ขุ่น หรือเปลี่ยนสี | อาจแตกกระจายเมื่อได้รับแรงรุนแรง |
| พื้นที่ No Glass | เหมาะกว่า | อาจไม่เป็นที่ยอมรับ |
| ต้นทุนบำรุงรักษา | ต่ำได้เมื่อเลือกเกรดถูกต้อง | ต่ำได้ในพื้นที่ที่ต้องล้างและสัมผัสสารเคมีบ่อย |
อ่านเพิ่มเติม: แนวทางเลือกวัสดุหน้าโคมสำหรับพื้นที่อันตรายในมุมผู้ผลิตโคมกันระเบิด ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ บทความของ AGC Lighting
หากพื้นที่มีนโยบาย No Glass เลนส์ PC มักเป็นทางเลือกที่เหมาะสมกว่า แต่ต้องตรวจสอบความเข้ากันได้กับน้ำยาฆ่าเชื้อ น้ำยาทำความสะอาด และอุณหภูมิในกระบวนการล้าง
กระจกเทมเปอร์อาจเหมาะกับพื้นที่ที่มีคราบน้ำมัน ตัวทำละลาย หรือมีการทำความสะอาดบ่อย อย่างไรก็ตาม ต้องตรวจสอบปะเก็น ตัวเรือน และสารเคลือบของโคมด้วย ไม่ใช่พิจารณาเฉพาะกระจก
PC เป็นตัวเลือกที่น่าสนใจสำหรับพื้นที่ที่มีความเสี่ยงจากวัตถุตกกระแทก การสั่นสะเทือน หรือต้องการลดน้ำหนักโคม แต่ต้องเลือกความหนา เกรดวัสดุ และการเคลือบผิวให้เหมาะสม
สามารถใช้ได้ทั้งสองประเภท หากใช้ PC ควรมีข้อมูลยืนยันเรื่อง UV และสภาพอากาศ หากใช้กระจกต้องพิจารณาความเสี่ยงจากแรงกระแทก ความหนา และโครงสร้างยึดกระจก
ไม่ควรเลือกกระจกเพียงเพราะเชื่อว่า "ไม่เกิดไฟฟ้าสถิต" เนื่องจากวัสดุฉนวนหลายชนิดสามารถสะสมประจุได้ภายใต้บางสภาวะ การประเมินต้องครอบคลุมพื้นที่ผิว วิธีติดตั้ง การต่อสายดิน การทำความสะอาด และใบรับรองของโคมทั้งชุด
อ้างอิงมาตรฐาน: แนวทางการควบคุมความเสี่ยงจากไฟฟ้าสถิตอยู่ใน IEC TS 60079-32-1 ส่วนอุปกรณ์สำหรับบรรยากาศฝุ่นระเบิดที่ใช้การป้องกันด้วยเปลือกหุ้มอ้างอิง IEC 60079-31:2022 โดยทั้งสองมาตรฐานอยู่ภายใต้ข้อกำหนดทั่วไปของ IEC 60079-0
วัสดุที่มีราคาซื้อต่ำกว่าอาจไม่ใช่ตัวเลือกที่ประหยัดที่สุดตลอดอายุโครงการ ควรเปรียบเทียบต้นทุนรวมจาก
ข้อควรระวัง: ไม่ควรกำหนดเปอร์เซ็นต์การประหยัดโดยไม่มีข้อมูลหน้างานและฐานเปรียบเทียบ เพราะค่าบำรุงรักษาขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อม ตำแหน่งติดตั้ง และแผนการดูแลของแต่ละโรงงาน
สำหรับพื้นที่อันตราย การเปลี่ยนจาก PC เป็นกระจกหรือจากกระจกเป็น PC ไม่ควรทำเอง แม้จะมีขนาดเท่ากัน เพราะวัสดุหน้าโคมเป็นส่วนหนึ่งของโครงสร้างที่ผ่านการทดสอบและรับรอง ต้องตรวจสอบว่าตัวเลือกดังกล่าวอยู่ในใบรับรอง IECEx/ATEX ของโคมรุ่นนั้นจริง ระบบ IECEx ให้การรับรองกับอุปกรณ์ที่ผ่านการประเมินเป็นชุด ไม่ใช่รับรองจากชื่อวัสดุเพียงรายการเดียว (IECEx Certified Equipment Scheme)
PC Lens เหมาะกับงานที่ให้ความสำคัญกับแรงกระแทก น้ำหนักเบา และการควบคุมลำแสง ส่วน Tempered Glass เหมาะกับงานที่ต้องการความทนต่อการขัดถู UV คราบน้ำมัน และการทำความสะอาดบ่อย
วัสดุที่ดีที่สุดจึงไม่ใช่วัสดุที่มีคุณสมบัติเด่นที่สุดบนกระดาษ แต่เป็นวัสดุที่เข้ากับสารเคมี สภาพแวดล้อม วิธีบำรุงรักษา และใบรับรองของโคมในโครงการนั้น
หมายเหตุ: เนื้อหานี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช้แทนการประเมินโดยวิศวกร ผู้เชี่ยวชาญด้านพื้นที่อันตราย หรือข้อกำหนดของเจ้าของโครงการ
ส่งข้อมูลสภาพแวดล้อม สารเคมีที่ใช้ และความเสี่ยงหน้างาน ทีมวิศวกร SacredLight ช่วยเทียบวัสดุและสเปคโคมให้ฟรี
ปรึกษาทีมวิศวกรฟรีทาง LINEไม่ได้ ทั้งสองวัสดุมีข้อดีและข้อจำกัดต่างกัน ต้องพิจารณาสภาพแวดล้อมจริง สารเคมี แรงกระแทก และใบรับรองของโคมทั้งชุดก่อนเลือก ไม่ควรเลือกจากชื่อวัสดุเพียงอย่างเดียว
กระจกเทมเปอร์แข็งแรงกว่ากระจกธรรมดาที่มีความหนาเท่ากันได้ถึงประมาณห้าเท่า แต่ยังสามารถแตกได้เมื่อได้รับแรงกระแทกรุนแรงหรือแรงกระแทกเฉพาะจุดจากวัตถุแข็งและแหลม
ไม่ควรสรุปเช่นนั้น เนื่องจากวัสดุฉนวนหลายชนิดสามารถสะสมประจุไฟฟ้าสถิตได้ภายใต้บางสภาวะ การประเมินความเสี่ยงต้องพิจารณาพื้นที่ผิว วิธีติดตั้ง การต่อสายดิน การทำความสะอาด และใบรับรองของโคมทั้งชุด ตามแนวทางของ IEC TS 60079-32-1
ไม่ทน PC มีหลายเกรดและความทนสารเคมีขึ้นอยู่กับชนิดสาร ความเข้มข้น อุณหภูมิ และความเค้นในชิ้นงาน สารบางชนิดเช่นตัวทำละลายอะโรมาติกหรือด่างเข้มข้นอาจทำให้เกิดรอยแตกร้าวแบบ Environmental Stress Cracking ได้
ไม่ควรทำเอง แม้ขนาดจะเท่ากัน เพราะวัสดุหน้าโคมเป็นส่วนหนึ่งของโครงสร้างที่ผ่านการทดสอบและรับรองเป็นชุด การเปลี่ยนวัสดุต้องตรวจสอบว่ายังอยู่ในขอบเขตใบรับรอง IECEx/ATEX ของรุ่นนั้นจริง
สินค้า โคมไฟกันระเบิด LED ทุกรุ่นของ SacredLight
บทความ มาตรฐาน ATEX และ IECEx คืออะไร คู่มือเลือกหลอดไฟกันระเบิด
บริการ ออกแบบระบบแสงสว่างและติดตั้งครบวงจร (Lighting Design)
เขียนโดยทีมวิศวกร SacredLight · อ้างอิง: SABIC Polycarbonate, SABIC Weatherability, Covestro Makrolon Chemical Resistance, Pilkington Toughened Glass, Pilkington Durability of Glass, IEC 60079-0:2026, IEC TS 60079-32-1, IEC 60079-31:2022, IECEx Certified Equipment Scheme · อัพเดทล่าสุด: สิงหาคม 2569
24 สิงหาคม 2569
ผู้ชม 39 ครั้ง
English